Zeznanie roczne PIT a odliczenie darowizn z tytułu oddania krwi

Przekazane darowizny z tytułu krwiodawstwa można odliczyć od dochodu (przychodu) w zeznaniu rocznym PIT. Wysokość darowizny podatnik może odliczyć nawet, gdy już złożył zeznanie roczne PIT. W jaki sposób?

Krwiodawstwo

Nie wszyscy podatnicy zdają sobie sprawę, że ustawa z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 163 zwanej dalej ustawą o PDOF) pozwala na odliczenie wartości darowizny z tytułu oddania krwi. Wartość tę podatnik samodzielnie oblicza. W jaki sposób?

Odliczenie od dochodu, przychodu oddanej krwi

Zgodnie z art. 26 ust. 1 pkt 9 lit. c ustawy o PDOF odliczeniu od dochodu, przychodu podlega kwota przekazanych darowizn na cele krwiodawstwa realizowanego przez honorowych dawców krwi na podstawie ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o publicznej służbie krwi (Dz. U. 2024 poz. 1782) o publicznej służbie krwi, w wysokości iloczynu kwoty rekompensaty określonej przepisami wydanymi na podstawie art. 11 ust. 2 tej ustawy i litrów oddanej krwi lub jej składników.

Osoby fizyczne prowadzące i nieprowadzące działalności gospodarczej mogą w zeznaniu rocznym PIT odliczyć przekazane darowizny z tytułu oddania krwi poprzez złożenie:

1. zeznania rocznego PIT w ustawowym terminie albo
2. korekty zeznania rocznego PIT, jeżeli nie odliczyli przekazanej darowizny a chcieliby ją odliczyć.

Korektę zeznania rocznego PIT (uwzględniającej przekazaną darowiznę) podatnicy mogą złożyć w okresie do 5 lat podatkowych licząc od końca roku, w którym upłynął termin do złożenia zeznania rocznego PIT.

Dawcom krwi rzadkich grup i dawcom krwi, którzy przed pobraniem krwi lub jej składników zostali poddani zabiegowi uodpornienia lub innym zabiegom wykonywanym w celu uzyskania osocza lub surowic diagnostycznych, przysługuje rekompensata pieniężna za niedogodności związane z koniecznością stawienia się na każde żądanie jednostki organizacyjnej publicznej służby krwi, w celu oddania krwi lub jej składników lub poddania się zabiegowi uodpornienia lub innym zabiegom wykonywanym w celu uzyskania osocza lub surowic diagnostycznych. Koszt rekompensaty ponosi jednostka organizacyjna publicznej służby krwi. Maksymalna wysokość rekompensaty nie może przekroczyć jednorazowo 1000 złotych.

Zgodnie z art. 11 ust. 2 z dnia 22 sierpnia 1997 r. o publicznej służbie krwi  Minister Zdrowia, na wniosek Instytutu, określi, w drodze rozporządzenia, rzadkie grupy krwi, rodzaje osocza i surowic diagnostycznych, których uzyskanie wymaga przed pobraniem krwi lub jej składników wykonania zabiegu uodpornienia dawcy lub innych zabiegów, oraz wysokość rekompensaty, uwzględniając częstotliwość występowania w populacji poszczególnych antygenów krwinek czerwonych oraz wiedzę medyczną w tym zakresie.

Zatem wysokość rekompensaty potrzebnej do ustalenia kwoty odliczenia określona została w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 06.02.2017r. w sprawie określenia rzadkich grup krwi, rodzajów osocza i surowic diagnostycznych, których uzyskanie wymaga przed pobraniem krwi lub jej składników wykonania zabiegu uodpornienia dawcy lub innych zabiegów, oraz wysokości rekompensaty (Dz. U. 2025 poz. 196).

W § 3 ww. rozporządzenia określono wysokość rekompensat za oddanie krwi. Przedstawiono je w poniższej tabeli.

Odliczenie od dochodu, przychodu oddanej krwi tylko w jednostkach przewidzianych w ustawie

Możliwość odliczenia darowizny z tytułu krwiodawstwa ustalonej w powyższy sposób przysługuje podatnikom, którzy oddali krew (osocze) w jednostkach organizacyjnych wymienionych w art. 4 ust. 2 z dnia 22 sierpnia 1997 r. o publicznej służbie krwi czyli:

• instytucie naukowo-badawczym,
• regionalnych centrach krwiodawstwa i krwiolecznictwa,
• Wojskowe Centrum Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa,
• Centrum Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa utworzone przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, zwane dalej "Centrum MSWiA".

Odliczenie obliczonej kwoty darowizny z tytułu oddania krwi możliwe jest tylko wtedy, gdy podatnik, otrzymał od placówki, w której oddawał krew zaświadczenie potwierdzające ten fakt.

W takim zaświadczeniu najczęściej występują takie dane jak: dane podatnika, który oddał krew, dane placówki, która pobrała krew, data pobrania krwi przez placówkę, ilość i rodzaj pobranej krwi.

Odliczenie od dochodu, przychodu oddanej krwi w praktyce

Odliczenie darowizn z tytułu krwiodawstwa podatnik dokonuje w zeznaniu rocznym od dochodu podlegającemu opodatkowaniu PIT (skala podatkowa, podatek liniowy) albo od przychodu podlegającemu opodatkowaniu ryczałtem.

W przypadku skali podatkowej odliczenie darowizny z tytułu krwiodawstwa pomniejsza łączny dochód do opodatkowania podatnika, który przecież poza działalnością może posiadać także umowę o pracę, zlecenie, dzieło, emeryturę, rentę, świadczenia chorobowe, inne przychody opodatkowane skalą podatkową. W przypadku ryczałtu odliczenie darowizny z tytułu krwiodawstwa pomniejsza łączny przychód, a więc przykładowo z działalności i np. z najmu prywatnego albo tylko z działalności.

Odliczenia od dochodu (przychodu) darowizn z tytułu krwiodawstwa mogą dokonać osoby fizyczne:

1. samodzielnie prowadzące działalność gospodarczą,
2. nieprowadzące działalności gospodarczej uzyskujące inne dochody opodatkowane skalą podatkową albo ryczałtem,
3. prowadzące działalność nierejestrowaną,
4. prowadzące najem prywatny,
5. będące wspólnikami spółek cywilnych, jawnych, partnerskich,
6. w pozostałych przypadkach (np. dochody zagraniczne).

Powyższe grupy osób odliczają obliczoną kwotę z tytułu oddania krwi w zeznaniu rocznym:

• PIT-36 – osoby samodzielnie prowadzące działalność (także wspólnicy spółek cywilnych, jawnych, partnerskich) i stosujące formę opodatkowania skala podatkowa, osoby prowadzące działalność nierejestrowaną, niekiedy osoby uzyskujące dochody spoza działalności w stosunku, do których muszą samodzielnie odprowadzić podatek,
• PIT-37 – osoby uzyskujące dochody niepochodzące z jakiejkolwiek działalności, w stosunku do których płatnik odprowadza w ich imieniu podatek dochodowy od tych dochodów np. umowa o pracę, zlecenie, dzieło, emerytura, renta świadczenia z ZUS, itd.,
• PIT-28 – osoby samodzielnie prowadzące działalność gospodarczą (także wspólnicy spółek cywilnych osób fizycznych, jawnych osób fizycznych), osoby prowadzące najem prywatny, pozostałe stosujące ryczałt jako formę opodatkowania

- dołączając załącznik PIT-O.

Jeżeli podatnik otrzymuje tylko dochody ze zbycia nieruchomości (PIT-39) albo ze zbycia udziałów (PIT-38) wówczas nie skorzysta z odliczenia darowizny z tytułu krwiodawstwa. Jeżeli natomiast poza tymi dochodami uzyskuje inne dochody powyżej wskazane wówczas skorzysta z tego odliczenia.

Warto podnieść jeszcze jedną istotną kwestię.

Autor:

Krzysztof Ulicki

Źródła:

Ustawa z dnia 23.04.1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2024 r. poz. 1061)

Ustawa z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 163).

Ustawa z dnia 20.11.1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. z 2024 r. poz. 776).

Ustawa z dnia 29.08.1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111).

Ustawa z dnia 22 sierpnia 1997 r. o publicznej służbie krwi (Dz.U. 2024 poz. 1782).

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 06.02.2017r. w sprawie określenia rzadkich grup krwi, rodzajów osocza i surowic diagnostycznych, których uzyskanie wymaga przed pobraniem krwi lub jej składników wykonania zabiegu uodpornienia dawcy lub innych zabiegów, oraz wysokości rekompensaty (Dz. U. 2025 poz. 196).