Jednorazowa amortyzacja samochodu ciężarowego - uwaga na błąd popełniany przez przedsiębiorców

Zakup samochodu zidentyfikowanego jako ciężarowy pozwala ująć pełną wartość jego nabycia w kosztach uzyskania przychodu poprzez jednorazową amortyzację do kwoty 50 000 EUR rocznie. Największy problem to weryfikacja czy dany pojazd samochodowy można uznać za samochód ciężarowy czy też nie.

Nie wystarczy bowiem sam wpis w dowodzie rejestracyjnym. Muszą zostać wypełnione ustawowe warunki, aby przedsiębiorca mógł uznać dane auto za ciężarowe. Ten problem sprawia przedsiębiorcom najwięcej kłopotów.

Czym jest auto osobowe na płaszczyźnie przepisów prawa ruchu drogowego

W nawiązaniu do art. 2 pkt 31 ustawy z dnia 20.06.1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1251 zwanej dalej ustawą – Prawo o ruchu drogowym) pojazd to środek transportu przeznaczony do poruszania się po drodze oraz maszyna lub urządzenie do tego przystosowane, z wyjątkiem urządzeń wspomagających ruch. Natomiast pojazd silnikowy to pojazd wyposażony w silnik, z wyjątkiem motoroweru i pojazdu szynowego.

Czym w ogóle jest samochód osobowy na gruncie podatkowym?

Samochód osobowy w świetle art. 5a pkt 19a ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 592 zwanej dalej ustawą o PDOF to pojazd samochodowy w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym:

1. o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony oraz
2. konstrukcyjnie przeznaczony do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą

-  z wyłączeniem kilku wyjątków.

Jakie to wyjątki? Przedstawiono je w poniższej tabeli.

Zatem pojazd samochodowy o DMC powyżej 3,5 tony będzie uznany za auto ciężarowe, ewentualnie auto o innym przeznaczeniu np. specjalnym przeznaczeniu, jeżeli taki wpis będzie widniał w dowodzie rejestracyjnym auta albo w innym dokumencie jego dotyczącym

Jednorazowa amortyzacja środków trwałych

Osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą (także wspólnicy spółek osobowych, którzy są uprawnieni do stosowania form opodatkowania: podatek liniowy, skala podatkowa) mają możliwość zastosowania trzech opcji jednorazowych amortyzacji.

Pierwsza uregulowana została w art. 22k ust. 7 ustawy o PDOF. Mówi ona o tym, że:

• podatnicy, którzy w roku podatkowym rozpoczęli prowadzenie działalności gospodarczej, oraz
• mali podatnicy, którzy w kolejnym roku kontynuują prowadzenie działalności

- mogą ująć w roku podatkowym jednorazowo w koszty uzyskania przychodów wartość początkową nabytego środka trwałego (nabytych środków trwałych) maksymalnie do kwoty limitu 50 000 EUR.

Przedsiębiorca w takim przypadku ujmuje w kosztach jednym zapisem księgowym (jest to jednorazowy odpis amortyzacyjny) najczęściej w dniu nabycia danego środka trwałego – jego wartość początkową. Jednorazowa amortyzacja środków trwałych do 50 000 EUR w roku dotyczy środków trwałych nowych jak i używanych z poniższych grup Klasyfikacji Środków Trwałych:

Klasyfikacja Środków Trwałych w grupach KŚT 3-8 zawiera:

• KŚT 3 - KOTŁY I MASZYNY ENERGETYCZNE,
• KŚT 4 - MASZYNY, URZĄDZENIA I APARATY OGÓLNEGO ZASTOSOWANIA,
• KŚT 5 - MASZYNY, URZĄDZENIA I APARATY SPECJALISTYCZNE,
• KŚT 6 - URZĄDZENIA TECHNICZNE,
• KŚT 7- ŚRODKI TRANSPORTU (Z WYŁĄCZENIEM SAMOCHODÓW OSOBOWYCH),
• KŚT 8 - NARZĘDZIA, PRZYRZĄDY, RUCHOMOŚCI I WYPOSAŻENIE, GDZIE INDZIEJ NIESKLASYFIKOWANE.

Szczegółowe informacje dla powyższych grup można znaleźć na stronie Głównego Urzędu Statystycznego: https://stat.gov.pl/Klasyfikacje/doc/kst/kst.htm

Jednorazowa amortyzacja środków trwałych do 50 000 EUR stanowi pomoc de minimis.

Dodatkowo warto zapamiętać

Druga opcja jednorazowej amortyzacji to jednorazowa amortyzacja, ale wyłącznie fabrycznie nowych środków trwałych. Na mocy z art. 22k ust. 14 ustawy o PDOF podatnicy prowadzący działalność gospodarczą mogą ująć jednorazowo w koszty uzyskania przychodu w roku podatkowym - wartość początkową nabytego lub nabytych - fabrycznie nowych środków trwałych do wysokości rocznego limitu 100 000 zł.

Jednorazowa amortyzacja fabrycznie nowych środków trwałych dotyczy nowych środków trwałych zaliczonych do grupy 3-6 i 8 Klasyfikacji Środków Trwałych. Z kolei limit amortyzacji 100 000 zł dotyczy roku podatkowego, w którym środki te zostały wprowadzone do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.

Jednorazowa amortyzacja dotyczy fabrycznie nowych środków trwałych z poniższych grup Klasyfikacji Środków Trwałych:

• KŚT 3 - KOTŁY I MASZYNY ENERGETYCZNE,
• KŚT 4 - MASZYNY, URZĄDZENIA I APARATY OGÓLNEGO ZASTOSOWANIA,
• KŚT 5 - MASZYNY, URZĄDZENIA I APARATY SPECJALISTYCZNE,
• KŚT 6 - URZĄDZENIA TECHNICZNE,
• KŚT 8 - NARZĘDZIA, PRZYRZĄDY, RUCHOMOŚCI I WYPOSAŻENIE, GDZIE INDZIEJ NIESKLASYFIKOWANE.

Jednorazowa amortyzacja fabrycznie nowych środków trwałych do 100 000 zł nie stanowi pomocy de minimis.

W przypadku jednorazowej amortyzacji fabrycznie nowych środków trwałych kwota limitu 100 000 zł obejmuje:

• sumę odpisów amortyzacyjnych oraz
• wpłaty (zaliczki) na poczet nabycia środka trwałego zaliczonej do kosztów uzyskania przychodów.

Po wykorzystaniu w ciągu roku limitu jednorazowej amortyzacji, w sytuacji, gdy z któregoś środka trwałego (lub środków trwałych) pozostała jeszcze niezamortyzowana jednorazowo wartość podatnik od kolejnego roku może zamortyzować tę pozostałą część tylko za pomocą amortyzacji w czasie, a więc już nie jednorazowo.

Trzecia opcja jednorazowej amortyzacji środków trwałych została zawarta w art. 22f ust. 3 ustawy o PDOF. Dotyczy ona jednak tylko niskocennych środków trwałych, czyli do wartości początkowej 10 000zł.

W przypadku, gdy wartość początkowa jest równa lub niższa niż 10 000 zł, podatnicy, mogą dokonywać odpisów amortyzacyjnych:

1. rozłożonych w czasie,
2. albo jednorazowo - w miesiącu oddania do używania tego środka trwałego lub wartości niematerialnej i prawnej, albo w miesiącu następnym.

Jednorazowa amortyzacja samochodu ciężarowego – uwaga na błąd popełniany przez przedsiębiorców

Zakupując pojazd samochodowy przedsiębiorcy popełniają jeden bardzo istotny błąd. Oczywiście może on wynikać z niewiedzy, bowiem zawiłości regulacyjnych z każdej strony jest bardzo dużo a sami przedsiębiorcy mają codziennie do realizacji mnóstwo zadań i obowiązków.

Przypominając samochód osobowy w świetle art. 5a pkt 19a ustawy o PDOF to pojazd samochodowy w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym:

1. o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony oraz
2. konstrukcyjnie przeznaczony do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą

-  z wyłączeniem kilku wspomnianych na początku artykułu wyjątków.

W tym momencie należy spojrzeć na jedną bardzo ważną rzecz.

Samochodem osobowym nie będzie, więc pojazd samochodowy czy to ciężarowy czy innego przeznaczenia, którego dopuszczalna masa całkowita będzie przekraczała 3,5 tony.

To powoduje, że nie dotyczą takiego pojazdu ustawowe limity odnoszące się do:

1. wydatków eksploatacyjnych,
2. ubezpieczeń,
3. limitów odpisów amortyzacyjnych,
4. zakazu stosowania jednorazowej amortyzacji,
5. kwestii odliczenia 100% podatku VAT od nabycia i wydatków eksploatacyjnych,
6. pozostałych kwestii.

Natomiast jak wspomniano na początku artykułu są też wyjątki pojazdów o DMC 3,5 tony, które również nie stanowią samochodu osobowego.

Dlaczego powyższe jest tak ważne?

Dlatego że ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (ale też prawnych) nie uwzględnia zapisów w dowodzie rejestracyjnym dotyczących statusu ciężarowego pojazdu samochodowego. Uwzględnia tylko DMC do 3,5 tony oraz ustawowe wyjątki o DMC do 3,5 ton.

To oznacza, że nawet, gdy w dowodzie rejestracyjnym widnieje zapis – „Samochód ciężarowy” – oraz:

1. DMC pojazdu wynosi do 3,5 tony oraz
2. auto nie jest ustawowym wyjątkiem np. pojazdem specjalnym, wielozadaniowym VAN-em itd. (patrz tabela na początku artykułu)

- to pojazd samochodowy w świetle ustawy o PDOF jest samochodem osobowym.

Zatem będą go dotyczyć wszelkie ograniczenia ustawowe, co do możliwości zaliczenia różnych wydatków do kosztów uzyskania przychodów.

Potwierdza to także stanowisko Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w wydanej interpretacji indywidualnej z dnia 29.04.2026r. o sygn. 0112-KDIL2-2.4011.1012.2025.3.IM -  „(…) Ustawodawca wprowadził, więc obowiązek potwierdzenia statusu pojazdu samochodowego innego niż osobowy, odpowiednio:

• • zaświadczeniem wydanym przez okręgową stację kontroli pojazdów oraz odpowiednią adnotacją zawartą w dowodzie rejestracyjnym,
  • dokumentami wydanymi zgodnie z przepisami o ruchu drogowym.

Z Pana wniosku wynika, m.in., że:

• • jest Pan małym podatnikiem,
  • zakupił Pan samochód X, wskazany w dowodzie rejestracyjnym jako ciężarowy, ale zarejestrowany jest na 7 osób,
  • samochód został zakupiony dla tylu osób, ponieważ tylu posiada Pan pracowników,
  • samochód posiada dwa rzędy siedzeń oddzielone od przestrzeni ładunkowej ścianą,
  • masa całkowita samochodu nie przekracza 3,5 t,
  • samochód zakwalifikował Pan do grupy środków trwałych 742; samochód służy jako wywrotka do wykonywania prac na budowach, np. wywożenie gruzu;
  • samochód wprowadził Pan do ewidencji środków trwałych (...)2025 r.,
  • nie ma do Pana zastosowania ograniczenie wynikające z art. 22k ust. 11,
  • w roku 2025 nie korzystał Pana z jednorazowej amortyzacji, w odniesieniu do innych niż wskazany we wniosku samochód.

Opierając się na powyższych informacjach, nie mogę zgodzić się z Pana twierdzeniem, że ma Pan prawo jednorazowo zamortyzować opisany samochód.

Samochód ten, jak Pan wskazał, posiada dwa rzędy siedzeń oddzielone od przestrzeni ładunkowej ścianą, zarejestrowany jest na 7 osób, a jego masa całkowita nie przekracza 3,5 t – zatem należy go uznać za samochód osobowy zgodnie z definicją samochodu osobowego wskazaną w art. 5a pkt 19a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Do opisanego przez Pana samochodu nie mają zastosowania wskazane w tej regulacji wyjątki.

Skoro jednorazowej amortyzacji nie podlegają samochody osobowe, to nie ma Pan prawa do jej dokonania od zakupionego przez Pana samochodu opisanego we wniosku, stosownie do art. 22k ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. „(…)”.

Ponadto WSA w wyroku z dnia 11.03.2021r. o sygn. I SA/Kr 1213/20 wskazał, że „(…) Sąd natomiast, powołując się na orzecznictwo NSA, uznał, że kluczowe są obiektywne cechy konstrukcyjne pojazdu wykluczające jego prywatne użycie, a badanie techniczne i wpis do dowodu są jedynie formalnym potwierdzeniem tych cech, a nie warunkiem samoistnie kreującym prawo do odliczenia. (…)”.

Autor:

Krzysztof Ulicki

Źródła:

Ustawa z dnia 6.03.2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2025 r. poz. 1480).

Ustawa z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 592).

Ustawa z dnia 29.08.1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2026 r. poz. 622).

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 03.10.2016 r. w sprawie Klasyfikacji Środków Trwałych (KŚT) (Dz.U. 2016 poz. 1864).

Ustawa z dnia 20.06.1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1251).

Klasyfikacja Środków Trwałych (KŚT 2016).

Wyrok WSA z dnia 11.03.2021r. o sygn. I SA/Kr 1213/20.

Interpretacja indywidualna z dnia 29.04.2026r. o sygn. 0112-KDIL2-2.4011.1012.2025.3.IM.

Ustawa z dnia 11.03.2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2025 r. poz. 775).